Akut pankreatitten sonraki bakım planı olarak Akut Apandisit (apendektomi öncesi–sonrası) seçiyorum; bu plan, cerrahi öncesi güvenlik, ameliyat sonrası ağrı-yara bakımı, enfeksiyon ve ileus riskinin yönetimi ile taburculuk eğitimini kapsayan, hemşirelik sürecine dayalı bireyselleştirilmiş ve dinamik bir yol haritasıdır.

0) Başlangıç Değerlendirmesi

Ağrı: başlangıç, yer değiştirme (sağ alt kadran), şiddet, rebound/defans bulguları
Bulantı-kusma, iştahsızlık, ateş
Vital bulgular; sepsis/perforasyon şüphesi (taşikardi, hipotansiyon, yüksek ateş)
Laboratuvar/izlem: lökosit, CRP; görüntüleme sonucu (ekipten)
Hidratasyon: I/O, mukozalar, cilt turgoru
Alerji, kullanılan ilaçlar, kanama riski

A) Cerrahi Öncesi (Preop)

1) Tanı: Akut ağrı

Amaç: Ağrı yönetilir; hasta stabil ve cerrahiye hazırlanır.
Girişimler:

Ağrı skoru ve karın muayene bulgularını (artış/yer değişimi) düzenli izle.
Hekim istemine göre analjezik; sedasyon ve bulguları maskeleme açısından gözlem.
Hastayı rahat pozisyona al (dizler fleksiyon); gereksiz hareketi azalt.
Isı uygulaması/laksatif/enema gibi uygulamalardan kaçın (perforasyon riskini artırabilir). Değerlendirme: Ağrı skoru düşer, vital stabil.

2) Tanı: Sıvı volümünde azalma riski (kusma/NPO)

Amaç: Hidrasyon korunur; elektrolitler stabil.
Girişimler:

NPO uygulamasını sürdür; IV sıvı tedavisini isteme göre izle.
I/O takibi; idrar miktarı, ortostatik bulgular.
Bulantı-kusma kontrolü (antiemetik istemine göre). Değerlendirme: TA/nabız stabil, idrar çıkışı yeterli.

3) Tanı: Enfeksiyon yayılımı riski (perforasyon/peritonit)

Amaç: Perforasyon/sepsis erken fark edilir.
Girişimler:

Ateş, taşikardi, yaygın karın ağrısı, rijidite, bilinç değişikliği izle.
Hekim istemine göre antibiyotik; alerji/yan etki izlemi.
Cerrahi ekip ile hızlı iletişim: klinik kötüleşme bulguları. Değerlendirme: Kötüleşme yok; cerrahiye zamanında alınır.

B) Cerrahi Sonrası (Postop)

4) Tanı: Akut ağrı (insizyon ve gaz ağrısı)

Amaç: Ağrı hedef düzeye iner; mobilizasyon ve solunum egzersizleri yapılır.
Girişimler:

Ağrı skoru izle; istemli analjezikleri zamanında uygula.
Splinting (yastıkla insizyon destekleyerek öksürme) öğret.
Erken mobilizasyon; gaz ağrısı için yürüyüş ve pozisyon değişimi. Değerlendirme: Ağrı azalır, hasta mobilize olur.

5) Tanı: Enfeksiyon riski (cerrahi alan/abse)

Amaç: Yara yeri temiz-kuru; ateş ve akıntı yok.
Girişimler:

Yara yeri kızarıklık-ısı artışı-şişlik-akıntı izle; pansumanı aseptik yap.
Dren varsa: miktar/renk/koku takibi, giriş yeri bakımı.
Antibiyotik devam ediyorsa uygulama ve yan etki izlemi. Değerlendirme: Enfeksiyon bulgusu yok.

6) Tanı: İneffektif gastrointestinal motilite riski (postop ileus)

Amaç: Barsak sesleri döner; gaz-gaita çıkışı başlar; distansiyon azalır.
Girişimler:

Barsak sesleri, distansiyon, bulantı-kusma izle.
Oral alıma geçişi hekim planına göre kademeli uygula (sıvı → yumuşak).
Erken mobilizasyon; gereksiz opioid yükünü azaltmak için ağrı yönetimini optimize et. Değerlendirme: Gaz çıkarma başlar, oral alım tolere edilir.

7) Tanı: Gaz değişiminde bozulma riski (atelektazi)

Amaç: SpO₂ hedefte; öksürük/derin nefes yapılır.
Girişimler:

SpO₂ ve solunumu izle; yatak başı yükselt.
Derin nefes-öksürme ve (varsa) spirometre egzersizleri.
Mobilizasyonu destekle. Değerlendirme: SpO₂ stabil; raller/atelektazi bulgusu yok.

8) Tanı: Kanama riski

Amaç: Hemodinami stabil; hematom/aktif kanama yok.
Girişimler:

Vital bulgular, yara yerinde sızıntı, drenajda ani artış izle.
Baş dönmesi, solukluk, taşikardi gibi bulguları değerlendir. Değerlendirme: Kanama bulgusu yok.

C) Taburculuk Eğitimi (Özet)

Yara bakımı: kızarıklık, kötü koku, irin, artan ağrı/şişlik olursa başvuru
Ateş, şiddetli karın ağrısı, sürekli kusma, gaz-gaita çıkaramama → acil
Aktivite: ağır kaldırma ve karın içi basınç artıran hareketlerden kaçınma (önerilen süre hekim planına göre)
Beslenme: tolere ettikçe normal diyete dönüş; bol sıvı, kabızlığı önleme
İlaçlar: antibiyotik/analjezik doğru kullanım; yan etki takibi
Kontrol randevusu ve dikiş/staple planı