Akut pankreatit hemşirelik bakım planı, pankreasın ani inflamasyonuna bağlı gelişebilen şiddetli ağrı, sıvı kaybı/hipovolemi, elektrolit dengesizlikleri ve solunum–metabolik komplikasyonları erken dönemde kontrol altına almayı; NPO-beslenme yönetimi, etkin ağrı kontrolü, yakın vital–laboratuvar izlemi, olası enfeksiyon/nekroz bulgularının takibi ve taburculukta alkol/yağ kısıtlaması gibi yaşam tarzı düzenlemeleriyle nüks riskini azaltmayı hedefleyen, hemşirelik sürecine dayalı bireyselleştirilmiş ve dinamik bir bakım yol haritasıdır.

0) Başlangıç Değerlendirmesi

Ağrı (şiddet, yayılım, sırt/epigastrik), bulantı-kusma, distansiyon
Vital bulgular (TA, nabız, SpO₂, ısı), şok bulguları
I/O, hidrasyon bulguları; günlük kilo
Laboratuvar trendi: amilaz/lipaz, hemokonsantrasyon, elektrolitler, böbrek fonk., glukoz
Etiyoloji ipuçları: safra taşı, alkol, hipertrigliseridemi, ilaçlar (ekip değerlendirmesi)

1) Tanı: Akut ağrı

Amaç/sonuç: Ağrı skoru hedefe iner; hasta daha rahat nefes alır ve mobilize olur.
Girişimler:

Ağrı skoru ve eşlik eden bulgular (terleme, taşikardi) sık izlem.
Hekim istemine göre analjezik uygulaması; yan etki (sedasyon, hipotansiyon, kabızlık) izlemi.
Pozisyon: dizler hafif fleksiyon, rahat yatış; gereksiz hareketi azaltma.
Bulantı kontrolü (istemli antiemetik) ile ağrı algısını azaltma. Değerlendirme: Ağrı azalır, uyku/istirahat artar.

2) Tanı: Sıvı volümünde azalma riski / Hipovolemi

Amaç: Hemodinami stabil; idrar çıkışı yeterli; hemokonsantrasyon azalır.
Girişimler:

Saatlik I/O, idrar miktarı ve rengi; ortostatik bulgular.
Vital bulgular ve periferik perfüzyon (kapiller dolum, ekstremite ısısı).
Hekim istemine göre IV sıvı tedavisinin izlenmesi; sıvı yanıtının değerlendirilmesi.
Kusma varsa aspirasyon riski ve sıvı kaybı açısından yakın takip. Değerlendirme: TA/nabız stabil, idrar çıkışı artar, baş dönmesi azalır.

3) Tanı: Elektrolit dengesizliği riski

Amaç: Na/K/Ca/Mg dengede; aritmi-kramplar gelişmez.
Girişimler:

Elektrolit takibi; EKG izlemi (özellikle K/Ca bozukluklarında).
İstemli replasmanların uygulanması ve etkisinin izlenmesi.
Hipokalsemi bulguları (parestezi, kasılma, tetani) açısından değerlendirme. Değerlendirme: Elektrolitler stabil, semptom yok.

4) Tanı: Gaz değişiminde bozulma riski

Amaç: SpO₂ hedefte; dispne/atelektazi gelişmez.
Girişimler:

SpO₂, solunum sayısı, akciğer sesleri; ağrıya bağlı yüzeyel solunumu izle.
Yatak başı yükseltme, derin nefes–öksürme egzersizleri (ağrı kontrolü sonrası).
Erken mobilizasyon (uygunsa); DVT/atelektazi riskini azaltma. Değerlendirme: SpO₂ stabil, raller/atelektazi bulgusu yok.

5) Tanı: Beslenmede yetersizlik riski / NPO yönetimi

Amaç: Beslenme planı güvenli şekilde ilerler; kilo kaybı ve malnütrisyon önlenir.
Girişimler:

NPO sürecinde ağız bakımı ve konfor; bulantı-kusma izlemi.
Ağrı ve inflamasyon azaldıkça hekim planına göre oral alıma geçişin izlenmesi.
Diyetisyen iş birliği: düşük yağlı, tolere edilebilir diyet; küçük-sık öğün.
Gerekirse enteral/parenteral beslenme izlemi (protokole göre). Değerlendirme: Oral alım artar, kusma azalır, kilo stabil.

6) Tanı: Kan glukoz düzeyinde dengesizlik riski

Amaç: Glukoz hedef aralıkta; hipoglisemi/hiperglisemi gelişmez.
Girişimler:

Düzenli kan şekeri takibi.
İstemli insülin/tedavi uygulaması; hipoglisemi belirtileri eğitimi. Değerlendirme: Glukoz stabil, semptom yok.

7) Tanı: Enfeksiyon riski (nekroz/komplikasyon şüphesi)

Amaç: Enfeksiyon bulguları erken yakalanır; sepsis gelişmez.
Girişimler:

Ateş, artan karın ağrısı, taşikardi, hipotansiyon, bilinç değişikliği izlemi.
Laboratuvar trendleri (lökosit, CRP/PCT varsa); kültür süreçlerinde asepsi.
IV hatlar/kateter bakımı; gereksiz invaziv girişimleri azaltma. Değerlendirme: Enfeksiyon bulgusu yok veya erken müdahale edilir.

8) Tanı: Anksiyete / Bilgi eksikliği

Amaç: Hasta süreci anlar; uyum artar; nüks riski azalır.
Girişimler (Taburculuk Eğitimi):

Alkol kullanımı varsa bırakma desteği; yağlı gıdaları azaltma.
Safra taşı şüphesi/öyküsü varsa takip randevuları (hekim planı).
İlaçların doğru kullanımı; tekrar eden ağrı-kusma-ateş durumunda acil başvuru. Değerlendirme: Hasta geri anlatım yapar; yaşam tarzı planı oluşturur.