DİYALİZ TARTIŞMASINDA HEMŞİRELERİ YOK SAYAN SENDİKA BAŞKANINA TEPKİ!
“Sertifikalı personel” diyerek hemşireleri ötekileştirmeyin: Mevzuat açık, sertifikalı hemşire diyaliz yapabilir
X hesabından diyaliz teknikeri ataması talep eden Genç sağlık sendikası genel başkanı Osman KAYA’nın, hastanelerin diyaliz birimlerinde görev yapan sertifikalı hemşireleri “sertifikalı personel” şeklinde ifade etmesi ve hemşirelerin diyaliz alanında çalışamayacağı izlenimi oluşturan açıklamalarda bulunması tepki çekti.
Hemşireler.Net olarak soruyoruz:
Diyaliz teknikeri ataması istemenin yolu, yıllardır diyaliz ünitelerinde görev yapan hemşireleri yok saymaktan mı geçiyor?
Mevzuat ve Sağlık Bakanlığının güncel uygulamaları ise tartışmaya oldukça net bir cevap veriyor.
MEVZUAT AÇIK: SERTİFİKALI HEMŞİRE DİYALİZ UYGULAYABİLİR
Diyaliz Merkezleri Hakkında Yönetmeliğin 22. maddesinde hemodiyaliz uygulamasında görev yapacak meslekler arasında diyaliz teknikeri ile birlikte sertifikalı hemşire de açıkça sayılıyor.
Dolayısıyla sertifikalı hemşireler diyaliz hizmetinin dışında bırakılmış bir meslek grubu değil.
Daha da önemlisi, kamuya ait diyaliz merkez ve ünitelerinde belirli personel yetersizliği şartlarının oluşması halinde yönetmelik, sertifikası bulunmayan hemşirelerin dahi sayı sınırlamasıyla, diyaliz teknikeri veya sertifikalı hemşire gözetiminde çalıştırılabilmesine olanak tanıyor. Yani bazı durumlarda hemşire için sertifika şartı bile istenmiyor.
Hal böyleyken sertifikalı diyaliz hemşirelerini yalnızca “sertifikalı personel” şeklinde tanımlamak ve hemşirelerin bu alandaki hukuki konumunu görmezden gelmek kabul edilemez.
DİYALİZ HEMŞİRELİĞİNİN GEÇMİŞİ YILLARA DAYANIYOR
Tartışmanın geçmişi de yeni değil.
Danıştay 10. Dairesinin 17 Ekim 2023 tarihli kararında diyaliz mevzuatının tarihsel gelişimi ayrıntılı şekilde ele alındı.
2005 yılında hemşirelerin sertifika alarak diyaliz merkezlerinde çalışmasına imkân tanındı.
2010 Yönetmeliğinde de hemodiyaliz hizmetlerinde diyaliz teknikerlerinin yanı sıra sertifikalı hemşirelerin görev alabilmesine olanak sağlandı.
2019’DA SİSTEM DEĞİŞTİ, HEMŞİRENİN KAZANILMIŞ HAKKI KORUNDU
2019 yılında yürürlüğe giren yeni yönetmelikle diyaliz teknikerlerinin sayısının artması gerekçe gösterilerek sistem değiştirildi.
Ancak daha önce sertifika almış hemşirelerin hakları ortadan kaldırılmadı.
Danıştay 10. Dairesi de E.2019/7857, K.2023/5662 sayılı kararında, geçerli sertifikası bulunan hemşirelerin yönetmelik kapsamında görevlendirilmelerinin mümkün olduğunu açıkça ortaya koydu.
BAKANLIK DİYALİZ HEMŞİRESİNE YENİDEN RESERTİFİKASYON HAKKI VERDİ
Bugünkü tablo ise tartışmayı daha da dikkat çekici hale getiriyor.
Sağlık Bakanlığı 2026 yılında diyaliz hemşireliği sertifikasına sahip hemşireler için yeniden resertifikasyon süreci ilan etti.
Bakanlık, sertifikasının geçerliliği sona ermiş belirli diyaliz hemşirelerine ek sınav hakkı tanıyarak sertifikalarını yeniden geçerli hale getirebilmelerinin önünü açtı.
Eğer hemşirelerin diyaliz alanında artık yeri olmadığı iddia ediliyorsa, Bakanlığın diyaliz hemşireleri için resertifikasyon süreci yürütmesi nasıl açıklanacak?
ÜSTELİK HEMŞİRELER İÇİN SERTİFİKA PROGRAMLARI YENİDEN GÜNDEMDE
Sağlık Bakanlığının güncel Sertifikalı Eğitim Programları arasında “Hemşireler İçin Hemodiyaliz Sertifikalı Eğitim Programı” ve “Hemşireler İçin Periton Diyalizi Sertifikalı Eğitim Programı” da yer alıyor.
Sağlık Bakanlığı Diyaliz SEP yayını için tıklayınız.
Bu tablo, hemşirelerin diyaliz alanındaki mesleki konumunun görmezden gelinemeyeceğini bir kez daha ortaya koyuyor.
DİYALİZ TEKNİKERİ ATANSIN, AMA HEMŞİREYİ YOK SAYARAK DEĞİL!
Diyaliz teknikerlerinin kendi eğitim alanlarında istihdam edilmek istemeleri son derece doğal bir taleptir.
Hemşireler.Net olarak diyaliz teknikeri atamalarının artırılması gerektiği de savunuyoruz.
Ancak bir meslek grubunun istihdam sorununu çözmek için başka bir sağlık meslek grubunu değersizleştirmek, yıllardır verilen emeği görmezden gelmek ve mevzuattaki yetkisini yokmuş gibi göstermek doğru değildir.
Diyaliz teknikeri bu hizmetin bir parçasıdır. Sertifikalı hemşire de bu hizmetin bir parçasıdır.
Birini savunmak için diğerini sistemin dışına itmeye gerek yoktur.
SENDİKA BAŞKANINA ÇAĞRI: HEMŞİRELERDEN ÖZÜR DİLEYİN
Sendika başkanlarının açıklamalarında kullandıkları ifadelerin yalnızca kendi üyelerini değil, sağlık camiasındaki diğer meslek gruplarını da etkilediğini unutmaması gerekir.
Sertifikalı diyaliz hemşirelerini “sertifikalı personel” şeklinde tanımlayarak hemşirelik mesleğini görünmez hale getiren ve hemşirelerin diyaliz alanındaki hukuki konumuna ilişkin yanlış algı oluşturabilecek açıklamaların düzeltilmesi gerektiğini düşünüyoruz.
Diyaliz teknikeri ataması istenebilir.
Kadroların artırılması talep edilebilir.
Mesleki hakları sonuna kadar savunulabilir.
Ama bu hemşirelerin mesleki kimliğini, yetkisini ve yıllardır verdiği emeği yok sayarak YAPILAMAZ.
Hemsireler.Net olarak söz konusu sendika başkanını açıklamalarını düzeltmeye ve kullandığı ötekileştirici ifadeler nedeniyle hemşirelerden özür dilemeye davet ediyoruz.
Sağlık hizmetleri meslekleri birbirine düşürerek değil; eğitim, yetkinlik, mevzuat ve ekip anlayışıyla yürütülür.
Hemşireler.Net – Haber Departmanı
